ReadyPlanet.com
dot dot
dot
บริการของเรา
dot
bulletฟ้องร้องดำเนินคดีทางศาล
bulletรับปรึกษาอรรถคดีต่างๆ
bulletรับว่าความทั่วราชอาณาจักร ในคดีทุกประเภท
bulletรับปรึกษากฎหมายทุกประเภท
bulletรับตรวจร่างสัญญาทุกประเภท
bulletรับดำเนินงานด้านคดีให้กับสถาบันการเงิน
bulletรับเป็นที่ปรึกษากฎหมายบริษัท นิติบุคคลและหน่วยงานต่างๆ
bulletรับบริการจดจัดตั้ง แก้ไขเพิ่มเติม ทะเบียนพาณิชย์ หู้นส่วนบริษัท
bulletรับปรึกษาและแก้ไขปัญหาคดีด้านภาษีอากร
bulletบริการจดทะเบียนเครื่องหมายการค้าและดูแลด้านทรัพย์สินทางปัญญา
bulletรับเป็นตัวแทนทำนิติกรรม
bulletรับจัดการมรดกและพินัยกรรม
bulletสืบทรัพย์บังคับคดี ยึดทรัพย์ตามคำพิพากษาของศาล
bulletติดตามหนี้สิน,หมายจับฯ
dot
ห้องสมุดกฎหมาย
dot
bulletกฤษฎีกา
bulletแปลไทย
bulletรวมแบบฟอร์มต่างๆ
bulletสำนักบริหารการทะเบียน
dot
หน่วยงานราชการ
dot
bulletกรมพัฒนาธุรกิจการค้า
bulletกรมสรรพากร
bulletกรมศุลกากร
bulletเนติบัณฑิตยสภา
bulletกรมราชทัณฑ์
bulletกรมคุมประพฤติ
bulletกรมที่ดิน
bulletสำนักงานประกันสังคม
bulletสำนักงานนิติวิทยาศาสตร์
bulletสำนักงานคุ้มครองผู้บริโภค
bulletสำนักงาน ป.ป.ส.
bulletสำนักงาน ป.ป.ช.
bulletสำนักงานอัยการสูงสุด
bulletสภาทนายความ
bulletกรมบังคับคดี
dot
เกาะติดสถานการณ์ข่าว
dot
bulletไทยรัฐ
bulletเดลินิวส์
bulletผู้จัดการ
bulletคม ชัด ลึก
bulletมติชน
bulletบ้านเมือง
bulletฐานเศรษฐกิจ
bulletบางกอกโพสต์
bulletกรุงเทพธุรกิจ
dot
เกี่ยวกับศาล
dot
bulletศาลฎีกา
bulletศาลอุทธรณ์
bulletศาลแพ่ง
bulletศาลอาญา
bulletศาลแพ่งกรุงเทพใต้
bulletศาลแพ่งธนบุรี
bulletศาลภาษีอากรกลาง
bulletศาลทรัพย์สินทางปัญญาและการค้าระหว่างประเทศกลาง
bulletศาลแรงงานกลาง
bulletศาลเยาวชนและครอบครัวกลาง
bulletศาลปกครอง
bulletศาลล้มละลายกลาง
bulletศาลทหาร
dot
บทความ
dot
bulletความผิดอันยอมความได้
bulletอายุความเรียกค่าเสียหาย
bulletการตรวจสอบความชอบด้วยรัฐธรรมนูญของกฎหมาย
bulletอัตชีวประวัติท่านจิตติ ติงศภัทิย์
bulletการครอบครองปรปักษ์
bulletละเมิด
bulletการนำระบบเทคโนโลยีสารสนเทศมาปรับใช้ในกระบวนการยุติธรรมสมัยใหม่
bulletข้อกำหนดของประธานศาลฎีกา




การครอบครองปรปักษ์

ครอบครองปรปักษ์เป็นอย่างไร


               คำพังเพยโบราณว่า "โจรปล้นร้อยครั้ง ไม่เท่าไฟไหม้ครั้งเดียว" เพื่อเป็นอนุสติเตือนให้ระมัดระวังตรวจตราฟืนไฟ เพราะโจรปล้นแล้วยังเหลือเรือนที่อยู่ให้ทำมาหากิน แต่ถ้าไฟไฟม้แล้วก็ไม่เหลืออะไรนอกจากที่ดินต้องเริ่มต้นก่อร่างสร้างตัวใหม่ และที่ยิ่งไปกว่านั้น หากมัวแต่นอนหลับไม่รู้นอนคู้ไม่เห็น ไม่เป็นโล้เป็นพาย ไม่หมั่นตรวจตราดูแลสงวนรักษาทรัพย์สินของตนแล้ว ที่ดินหรือทรัพย์สินของท่านก็อาจไม่เหลือเช่นกัน สิ้นเนื้อประดาตัวกันจริงๆ ทั้งนี้เพราะโดยผลขอบคำนภาษากฎหมายว่า "ครอบครองปรปักษ์"


               คำว่า "ครอบครองปรปักษ์" เป็นคำที่ไม่ได้บัญญัติไว้ในกฎหมายใดๆ แต่เป็นที่เข้าใจกันในวงการกฎหมายทั้งยังปรากฎในคำพิพากษาของศาลว่า หมายถึง การเสียสิทธิในทรัพย์สินของตนโดยการถูกผู้อื่นแย่งการครอบครอง หรือในทางหลักทฤษฎีกฎหมายเรียกว่า อายุความได้สิทธิ ฉะนั้น บรรดาผู้ที่มีทรัพย์สินทั้งหลายรวมถึงบรรดาเศรษฐีที่ร่ำรวยมหาศาลจนไม่ทราบว่าตนเองมีทรัพย์มรดกอยู่ในที่แห่งใดบ้างขอได้โปรดพึงสังวรณ์ และมาเริ่มทำความเข้าใจหลักกฎหมาย "ครอบครองปรปักษ์" กันนับแต่บัดนี้


               การครอบครองปรปักษ์ เป็นการที่บุคคลอื่นจะได้สิทธิหรือกรรมสิทธิ์ในทรัพย์สินของเราโดยการครอบครอง เรามาทำความรู้จักหน้าตาของกฎหมายที่ว่านี้กัน คือ ตามบทบัญญัติแห่งประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1382 ว่า "บุคคลใดครอบครองทรัพย์สินของผู้อื่นไว้โดยความสงบและโดยเปิดเผยด้วยเจตนาเป็นเจ้าของ ถ้าเป็นอสังหาริมทรัพย์ได้ครอบครองติดต่อกันเป็นเวลาสิบปี ถ้าเป็นสังหาริมทรัพย์ได้ครอบครองติดต่อกันเป็นเวลาห้าปีไซร้ ท่านว่าบุคคลนั้นได้กรรมสิทธิ์"


               หลักเกณฑ์แห่งการครอบครองปรปักษ์จนได้กรรมสิทธิ์ ประกอบด้วยหลักเกณฑ์ 6 ประการ ดังนี้
 1. ครอบครอง หมายถึง กริยาเข้ายึดถือทรัพย์สิน เช่น เข้าทำประโยชน์ปลูกพืชเลี้ยงสัตว์ในเรือกสวนไร่นา ถือว่าได้ครอบครองเรือกสวนไร่นานั้นแล้ว เป็นต้น
 2. ทรัพย์สินของผู้อื่น หมายถึง ทรัพย์สินที่เจ้าของมีกรรมสิทธิ์อยู่และในกรณีที่ดินจะต้องเป็นที่ดินที่มีโฉนดหรือตราจองเท่านั้น
 3. โดยสงบ คือ การครอบครองโดยปราศจากการข่มขู่ การใช้กำลัง การหลอกลวงและไม่มีใครมาหวงห้าม กีดกัน แสดงความเป็นเจ้าของ หรือ ฟ้องร้องขับไล่
 4. โดยเปิดเผย คือ การครอบครองโดยมิได้หลบซ่อนเร้นปิดบัง หรืออำพรางใดๆ
 5. ด้วยเจตนาเป็นเจ้าของ คือ การครอบครองโดยเจตนาตั้งใใดที่จะเป็นเจ้าของทรัพย์สินนั้น ไม่ใช่การครอบครองแทนผู้อื่น เช่น คนสวนเฝ้าสวนแทนเจ้าของสวน หรือครอบครองตามสัญญาที่ให้อำนาจไว้ เช่น การครอบครองที่นาทำนาตามสัญญาเช่านา เป็นต้น
 6. ครอบครองอสังหาริมทรัพย์ติดต่อกันสิบปี หรืออสังหาริมทรัพย์ห้าปี ความหมายของอสังหาริมทรัพย์โดยทั่วๆ ไป หมายถึงที่ดินรวมทั้งทรัพย์ที่ติดกับที่ดิน เช่น ตึกรามบ้านช่อง อาคารถาวรวัตถุ เป็นต้น สังหาริมทรัพย์ก็คือ ทรัพย์ที่ขนเคลื่อนที่ได้นั้นเอง การครองครองปรปักษ์จะได้กรรมสิทธิ์ต้องปรากฎว่า ครอบครองติดต่อกันตลอดมาเป็นเวลานานตามที่กฎหมายกำหนดไว้ดังกล่าวด้วย


               หลักเกณฑ์ 6 ประการข้างต้นข้อที่ควรจดจำเป็นพิเศษ คือ ต้องเป็นทรัพย์สินที่
เจ้าของมีกรรมสิทธิ์อยู่ และถ้าเป็นอสังหาริมทรัพย์ได้ครอบครองติดต่อกันนานถึง 10 ปี กรณีที่ดินที่มีหลักฐานต่อไปนี้ถือว่ามีเพียงสิทธิครอบครองเท่านั้นไม่ถือว่ามีกรรมสิทธิ์ซึ่งรู้จักหรือเรียกกันโดยทั่วไปว่า "ที่ดินมือเปล่า" คือ
               1. น.ส. 3 เรียกย่อจากคำว่าหนังสือรับรองการทำประโยชน์เป็นแบบเก่า
               2. น.ส. 3ก หนังสือรับรองการทำประโยชน์ ออกโดยใช้การถ่ายรูปทางอากาศ
               3. น.ส. 2 ใบจอง เป็นหนังสือที่รัฐอนุญาตให้ครอบครองที่ดินชั่วคราว
               4. น.ส. 5 ใบไต่สวน เป็นหนังสือที่ทำขึ้นเพื่อการจะออกโฉนดที่ดิน
               5. ใบนำ เป็นหนังสือที่ออกให้แก่ครอบครองที่ดิน นำเจ้าพนักงานรังวัดที่ดิน
               6. ส.ค. 1 เป็นหนังสือแจ้งการครอบครอง
               7. ที่ดินที่มีสิทธิครอบครองแล้ว แม้ไม่มีหนังสือสำคัญใดๆ แสดงสิทธิเลย
                                        

               ที่ดินตามที่กล่าวมาข้างต้น การถูกผู้อื่นแย่งการครอบครองไม่ใช้อายุความ 10 ปี ตามมาตรา 1382 แต่จะอยู่ในบังคับของบทบัญญัติมาตรา 1376 "ถ้าผู้ครอบครองถูกแย่งการครอบครองโดยมิชอบด้วยกฎหมายไซร้ท่านว่าผู้ครอบครองมีสิทธิจะได้คืนซึ่งการครอบครอง เว้นแต่อีกฝ่ายหนึ่งมีสิทธิเหนือทรัพย์สินดีกว่า ซึ่งจะเป็นเหตุให้เรียกคืนจากผู้ครอบครองได้


               การฟ้องคดีเพื่อเอาคืนซึ่งการครอบครองนั้น ท่านว่าต้องฟ้องภายในปีหนึ่งนับ
แต่เวลาถูกแย่งการครอบครอง"
เมื่อได้เห็นบทบัญญัติของกฎหมายนี้แล้ว บรรดาเจ้าของที่ดินมือเปล่าจะต้อง
ขยันมากกว่าเจ้าของที่ดินมีกรรมสิทธิ์ คือ ต้องเอาใจใส่หมั่นไปดูแลที่ดินของตนอย่างน้อยปีละครั้ง เพราะหากมีผู้อื่นเข้ามาแย่งการครอบครองบุกรุกเข้ามาจะได้ทักท้วงหวงห้ามปกป้องสิทธิของตนไว้ก่อน เพราะที่ดินมือเปล่าเพียงผู้อื่นเข้ามาครอบครองที่ดินของเราเพียงแค่ 1 ปี ก็ได้สิทธิครอบครองแล้วหากเกิน 1 ปี แล้วจะไปฟ้องศาล ศาลก็ต้องยกฟ้อง ทั้งนี้เนื่องจากการฟ้องเพื่อเอาคืนต้องฟ้องภายใน 1 ปี นับแต่เวลาถูกแย่งการครอบครอง ที่สำคัญคือ ไม่ใช้นับแต่เวลาที่เจ้าของที่ดินรู้นะครับ

 







Copyright © 2010 All Rights Reserved.
A.S. Legal Consultant Co.,Ltd. Copyright © 2008 All Rights Reserved. 106 Panyaindra Rd., Bangchun, Klongsamwa, Bangkok 10510 Thailand.
Tel.0-2955-4885-6 Fax: 0-2919-3338 Email : as_lawyer@hotmail.com